Aynı nesneleri farklı biçimde gruplamak çocuklara neyi gösterir?

Bir kutudaki nesneleri gruplamak kolay görünebilir. Etkinliği ilginç kılan soru, hangi özelliğin seçildiğidir. Renk, biçim veya büyüklük farklı gruplar oluşturabilir. Çocuğun seçtiği kuralı açıklaması, yalnız nesneleri doğru yere taşımasından daha fazla bilgi verir.

Tek bir doğru düzen dayatmayın

Büyük turuncu kare, küçük turuncu daire, büyük mavi daire ve küçük mavi kare gibi kartlar hazırlayın. Çocuktan kendi seçtiği kuralla iki grup oluşturmasını isteyin. Yetişkin rengi bekliyor olabilir, çocuk biçimi seçebilir. Önce çocuğun kuralını dinleyin; yetişkinin aklındaki gruba uymadığı için yanlış ilan etmeyin.

Sonra bir nesnenin neden o grupta olduğunu sorun. Çocuk ortak özelliği gösterebiliyor mu? Aynı kural bütün kartlarda tutarlı uygulanıyor mu? Açıklama ile gruplama uyuşmuyorsa bir kartı seçip birlikte kontrol edin.

Aynı kutuda ikinci bir soru

İlk düzenin küçük bir çizimini saklayın. Kartları karıştırıp bu kez başka özellik seçin. Çocuk bir kartın eski ve yeni yerini karşılaştırsın. Nesne değişmemiştir; ona sorulan soru değişmiştir. Bu ayrım, veriyi hangi özelliğe göre temsil ettiğimizi konuşmak için kullanılabilir.

Örneğin aynı daire renk grubunda turuncularla, biçim grubunda diğer daireyle yan yana gelir. Etkinlik, aynı nesnenin farklı amaçlarda farklı ilişkiler taşıyabildiğini gösteren bir canlandırmadır.

Kurala uymayan kartı zorla yerleştirmeyin

Yeni bir üçgen veya farklı bir renk ekleyin. Mevcut gruplar bu örneği karşılamıyorsa yeni grup açılabilir ya da sınıflandırma amacı değiştirilebilir. “Her şeyi mutlaka iki kutuya koymalıyız” kuralı baştan yoksa bunu sonradan dayatmayın.

Yapay zekâ bağlantısını kurarken bu oyunun gerçek bir model çalıştırmadığını açıklayın. Burada kullanılan kavram, örneklerin seçilen özelliklerle gruplandırılmasıdır. Bilgisayarda model eğitimi yapılacaksa veri hazırlama ve test aşamaları ayrıca gerekir.

Alanya’da Yonga Akademi’nin ekransız yapay zekâ yaklaşımını incelerken sınıflandırma etkinliğinde hangi soruların sorulduğunu öğrenin. Hedef yalnız hızlı eşleştirme değil; çocuğun bir düzen kurması, gerekçesini göstermesi ve yeni örneğin bu düzeni nasıl değiştirdiğini fark etmesidir.